Dymitriady

​Dymitriady to wyprawy szlachty polskiej do Rosji w XVI w. mające na celu zdobycie i zwiększenie tam wpływów. Nazwa "dymitriady" pochodzi od imienia Dymitra Samozwańca, domniemanego syna Iwana Groźnego, którego szlachta polska usiłowała wprowadzić na tron moskiewski.

Dymitriady - geneza

W okresie Wielkiej Smuty, w latach 1598-1613, w Rosji miał miejsce kryzys władzy. Szlachta polska postanowiła to wykorzystać, wprowadzając swojego kandydata na tron. Po śmierci Borysa Godunowa carem został Fiodor II, lecz wkrótce został on zamordowany. W Rosji zapanował chaos i walka o władzę.

I Dymitriada

Kiedy w Polsce pojawił się cudownie ocalony Dymitr, syn Iwana IV Groźnego, polska szlachta postanowiła pomóc mu w zdobyciu tronu rosyjskiego. Domniemany Dymitr był faktycznie moskiewskim mnichem Grzegorzem Otriepiewem, a polski sejm i król nie wyrazili zgody na wyprawę do Rosji. Mimo tego w sierpniu 1604 r. I dymitriada wyruszyła. Jej przywódcą zostali Jerzy Mniszech, Roman Różyński, Konstanty Wiśniowiecki i Mikołaj Struś.

Reklama

31 stycznia 1605 r. doszło do bitwy pod  Dobryniczmi, w której Polacy zostali pokonani. Jednak śmierć Borysa Godunowa spowodowała, że Dymitr Samozwaniec zyskiwał poparcie wśród ludności.

W czerwcu Dymitr zajął Moskwę i został koronowany 31 lipca 1605 r. Jego rządom nie sprzyjali bojarzy rosyjscy skupieniu wokół Szujskich. 27 maja 1606 r. Dymitr został zamordowany, a carem obwołano Wasyla Szujskiego.

II Dymitriada

W 1607 r. w Polsce pojawił się kolejny Dymitr podający się za cudownie ocalonego cara. Zebrał on ok. 3000 żołnierzy i wyruszył na Rosję. W starciach pod Bołchowem pokonał wojska carskie i skierował się na Moskwę. Dymitr odbił zakładników polskich pojmanych w 1606 r., wśród których znajdowała się Maryna Mniszchówna - żona Dymitra Samozwańca I. 

Potwierdziła ona, że Dymitr Samozwaniec II to jej ocalony mąż. Spowodowało zwiększenie poparcia dla Samozwańca. Rozbił on w msc. Tuszyn obóz. Wasyl Szujski zmuszony był prosić o pomoc Szwedów. Na mocy układu w Wyborgu w lutym 1609 r. Szwedzi wsparli Rosjan 15 tys. oddziałami wojsk, jednak Rosja zrzekała się pretensji do Inflant. Wojska Dymitra zostały wyparte.

W 1609 r. wybuchła wojna polsko-rosyjska. Zygmunt III Waza uznał, ze sojusz szwedzko-rosyjski zagraża państwowości polskiej. W 1610 r. Dymitr Samozwaniec II został zamordowany, jednak walki polsko-rosyjskie trwały aż do 1618 r.

Artykuł pochodzi z kategorii: Historia Polski

Więcej na temat:

Zobacz również