Benito Mussolini

Benito Mussolini był premierem Włoch w latach 1922-43, a w późniejszym czasie przywódcą Włoskiej Republiki Socjalnej. Był założycielem i przywódcą ruchu faszystowskiego.

Zdjęcie

Benito Mussolini /AFP
Benito Mussolini
/AFP

Benito Mussolini w latach młodości

Benito Mussolini urodził się 29 lipca 1883 r. w Dova di Predapio. Był synem Alessandra Mussoliniego i Rosy Maltoni.

Po uzyskaniu dyplomu nauczyciela szkół elementarnych wyjechał do Szwajcarii, gdzie pracował jako kamieniarz.

Reklama

Socjalistyczne przekonania Benito Mussoliniego został ukształtowane pod wpływem jego ojca. Po powrocie do kraju w 1904 r. wstąpił do Włoskiej Partii Socjalistycznej. W latach 1912-14 pełnił funkcję redaktora naczelnego socjalistycznego czasopisma Avanti.

Został wydalony z partii po poparciu walki po stronie Ententy w I wojnie światowej. Założył wówczas czasopismo Il Popolo d’Italia. W latach 1915-17 walczył na froncie w dolinie rzeki Isonzo. Został zwolniony z służby wojskowej po tym, jak został ranny.

Benito Mussolini - narodziny faszyzmu i przejęcie władzy

23 marca 1919 r. Benito Mussolini założył organizację Fasci Italiani di Combattimento skupiającą kombatantów. Dwa lata później utworzył Narodową Partię Faszystowską. Wykorzystując ogólnonarodowe niezadowolenie będące wynikiem kryzysu powojennego, zyskiwał coraz więcej zwolenników. 

Bojówki partyjne - Czarne koszule - brutalnie rozprawiały się z przeciwnikami. 29 października 1922 r. zorganizował "Marsz na Rzym". Król Wiktor Emanuel, obawiając się wybuchu wojny domowej, zaproponował Mussoliniemu stanowisko premiera, na co ten przystał. Pierwsze lata władzy Benito Mussoliniego wiązały się z reformą administracji i prywatyzacją przedsiębiorstw państwowych. 

Po rozprawieniu się z opozycją (m.in. morderstwo Giacomo Matteottiego) przejął pełnię władzy, co zostało usankcjonowane ustawą z 24 grudnia 1925 r. o uprawnieniach szefa rządu. Wcześniej powołał Milicję Faszystowską do walki z opozycją oraz Wielką Radę Faszystowską jako najwyższy organ partii. Z biegiem czasu parlament stał się jedynie marionetkowym organem, a w 1939 r. został zastąpiony Izbą Związków i Korporacji. 

W tym czasie Włochy rozwijały się gospodarczo, a mimo, że faszyzm był doktryną obowiązującą - akty terroru czy przymusu nie były powszechne.

W 1929 r. Benito Mussolini uzyskał akceptację Watykanu dla swych działań dzięki zawarciu tzw. "traktatów laterańskich". Jednocześnie zdelegalizował prasę i organizacje społeczne o przekroju niefaszystowskim.

Benito Mussolini - polityka zagraniczna

Benito Mussolini prowadził agresywną politykę zagraniczną. Zaatakował Korfu, uzależnił Albanię. Dokonał inwazji na Abisynię w 1935 r., a mieszkańców Libii eksterminował bądź wydalił z kraju, aby mogli się tam osiedlić Włosi. Wspierał reżim Franco w Hiszpanii. 

Początkowa niechęć do Hitlera w późniejszym czasie przerodziła się w układ sojuszniczy (1936) potwierdzony układem stalowym w 1939 r. W czerwcu 1940 r. Włochy przystąpiły do II wojny światowej po stronie Niemiec. We wrześniu 1940 pomiędzy Niemcami, Włochami a Japonią zawarty został Pakt Trzech.

II wojna światowa

Po wypowiedzeniu wojny Francji i Wielkiej Brytanii, oddziały włoskie podjęły ofensywę w  Alpach, dokonano również bombardowania Malty. Z kolei siły RAF-u zbombardowały Turyn.

Włosi ponosili porażki w Afryce i basenie Morza Śródziemnego: nie powiodły się ataki na Egipt i Grecję, a w 1941 r. alianci zajęli Włoską Afrykę Wschodnią. W 1943 r. zdobyły także Libię i Tunezję. Wojsko włoskie w walkach w ZSRR zostało rozbite w bitwie pod Stalingradem.

W wyniku niepowodzeń Włoch w wojnie został zdymisjonowany przez króla i aresztowany (25 lipca 1943 r.). Został odbity przez Niemców w Gran Sasso.

Od 12 września 1943 r. do 28 kwietnia 1945 r. był przywódcą Włoskiej Republiki socjalnej utworzonej w północnych Włoszech. Zginął z rąk komunistycznych partyzantów w czasie ucieczki do Szwajcarii.



Artykuł pochodzi z kategorii: Historia świata

Więcej na temat:

Zobacz również