Czym jest faszyzm?

​Faszyzm to ideologia polityczna, która narodziła się w czasie dwudziestolecia międzywojennego we Włoszech. Faszyzm sprzeciwiał się demokratyzacji parlamentarnej, głosił kult państwa i teorię państwa "totalnego", któremu podporządkowane jest życie społeczne i gospodarka kraju. Przybierał różne formy: umiarkowane, klasyczne - faszyzm włoski, skrajne - jak hitleryzm.

Faszyzm - geneza

Zalążki ideologii faszyzmu przypadają na lata 80. XIX w. Wraz z kryzysem państwowości i cywilizacji pojawiły się koncepcje oparte na poglądach nacjonalistycznych i rasistowskich. 

Duży wpływ na kształtowanie się faszyzmu miała filozofia Fryderyka Nietschego, Fiodora Dostojewskiego oraz Henriego Bergsona. Gaetano Mosca wpłynął na poglądy autorytarne faszystów, zaś Gorges Sorel - na metody działania poprzez użycie siły.

Reklama

Doktryna faszyzmu pojawiła się podczas I wojny światowej, kiedy włoscy narodowi syndykaliści połączyli ideologie prawicowe i lewicowe. Doktryna była wyrazem niezadowolenia i kryzysu kapitalizmu.

Faszyzm - cechy charakterystyczne

Faszyści byli zwolennikami nacjonalizmu, ten z kolei sprzyjał rozwojowi militaryzmu, stąd kraje faszystowskie prowadziły agresywną politykę zagraniczną. Faszyści występowali przeciwko demokracji parlamentarnej, głosząc, że system parlamentarny prowadzi do upadku państwa. W miejsce demokratycznych wyborów wprowadzali system korporacyjny. 

Korporacjonizm polegał na zorganizowaniu społeczeństwa w korporacjach zawodowych skupiających pracodawców i pracowników. Tym samym miał charakter antyliberalny i antysocjalistyczny. 

Likwidowano partie polityczne, z wyjątkiem partii faszystowskiej zorganizowanej w sposób wojskowy. Ponadto ograniczano lub znoszono pozostałe swobody obywatelskie. 

Na czele państwa stawał dyktator, który, na mocy danych mu prerogatyw, kumulował w jednym ręku najważniejsze stanowiska państwowe, czyniąc swą władzę absolutną.

Kraje faszystowskie w okresie dwudziestolecia międzywojennego i II wojny światowej to: Włochy, Niemcy, Hiszpania, Portugalia, Francja (rząd Vichy). Ponadto umiarkowany faszyzm bądź tendencje faszystowskie występowały w takich krajach jak: Węgry, Rumunia, Jugosławia, Polska.


Artykuł pochodzi z kategorii: Historia świata

Więcej na temat:

Zobacz również

  • Latyfundia to posiadłości ziemskie o znacznym obszarze. Pojęcie "latyfundia" odnosi się przede wszystkim do okresu starożytnego Rzymu i średniowiecza, ale także czasów współczesnych... więcej